نسخهٔ نمایشی: قیمت‌ها، آمار و برخی محتواها نمونه هستند؛ پیش از راه‌اندازی جایگزین می‌شوند.
ورود یا ثبت‌نام داشبورد هوشمند مدیریت مالی
حسابداری کاربردی

مغایرت‌گیری بانکی گام‌به‌گام؛ با مثال و چک‌لیست

چرا ماندهٔ بانک با دفاتر یکی نیست و چطور در پنج قدم مغایرت را پیدا و اصلاح کنیم؛ همراه با مثال عددی و خطاهای رایج.

aadminتحلیلگر ارشد مالی و بنیان‌گذار حساب روشن ۲ دقیقه مطالعه
نمودار موضوع مقالهٔ مغایرت‌گیری بانکی گام‌به‌گام؛ با مثال و چک‌لیست

مناسب برای: کمک‌حسابدار، حسابدار

پایان هر ماه، ماندهٔ حساب بانکی در صورت‌حساب بانک با ماندهٔ همان حساب در دفاتر شرکت مقایسه می‌شود. تقریباً هیچ‌وقت این دو عدد از اول یکی نیستند، و این لزوماً به معنی خطا نیست. صورت مغایرت بانکی فاصلهٔ این دو عدد را توضیح می‌دهد.

چرا مغایرت پیش می‌آید؟

  • چک‌های صادرشده‌ای که هنوز به بانک نرسیده‌اند: در دفاتر کسر شده‌اند، اما بانک هنوز پرداخت نکرده است.
  • واریزهای در راه: پولی که در دفاتر ثبت شده ولی هنوز در صورت‌حساب بانک نیامده است.
  • کارمزدها و سودهای بانکی: بانک ثبت کرده، اما حسابداری هنوز از آن خبر ندارد.
  • چک‌های برگشتی: بانک برگشت زده، ولی در دفاتر هنوز «وصول‌شده» است.
  • خطای ثبت: جابه‌جایی رقم‌ها، ثبت تکراری یا ثبت در حساب بانکی اشتباه.

پنج قدم مغایرت‌گیری

  1. صورت‌حساب بانک و دفتر معین بانک را برای یک بازهٔ یکسان آماده کنید. هر دو را به اکسل ببرید.
  2. اقلام مشترک را تطبیق دهید. هر ردیف بانک را با ردیف هم‌مبلغ و هم‌تاریخ در دفاتر علامت بزنید.
  3. اقلام باقی‌مانده را دسته‌بندی کنید: فقط در بانک، یا فقط در دفاتر.
  4. صورت مغایرت را تنظیم کنید (جدول زیر).
  5. برای اقلامی که فقط در بانک هستند سند اصلاحی بزنید و اقلام در راه را ماه بعد پیگیری کنید.

مثال عددی

شرح مبلغ (ریال)
ماندهٔ صورت‌حساب بانک ۸۴۰٬۰۰۰٬۰۰۰
+ واریز در راه ۶۰٬۰۰۰٬۰۰۰
− چک‌های پرداخت‌نشده (۱۲۵٬۰۰۰٬۰۰۰)
ماندهٔ اصلاح‌شدهٔ بانک ۷۷۵٬۰۰۰٬۰۰۰
ماندهٔ دفاتر ۷۸۰٬۵۰۰٬۰۰۰
− کارمزد ثبت‌نشده (۵۰۰٬۰۰۰)
− چک برگشتی ثبت‌نشده (۵٬۰۰۰٬۰۰۰)
ماندهٔ اصلاح‌شدهٔ دفاتر ۷۷۵٬۰۰۰٬۰۰۰

وقتی دو عدد اصلاح‌شده برابر شدند، مغایرت توضیح داده شده است.

اینفوگرافیک تعاملی

مغایرت را خودتان صفر کنید

همان مثال مقاله: هر قلم را بزنید تا ثبت شود و ببینید مغایرت چطور از بین می‌رود.

مغایرت باقی‌مانده۵۹٬۵۰۰٬۰۰۰ ریال

ماندهٔ بانک ۸۴۰٬۰۰۰٬۰۰۰ و ماندهٔ دفاتر ۷۸۰٬۵۰۰٬۰۰۰ ریال است.

خطاهای رایج

  • مغایرت را فقط پایان سال گرفتن؛ در این صورت پیدا کردن یک خطای کوچک در هزاران ردیف بسیار سخت می‌شود.
  • پاک‌کردن اقلام باز قدیمی بدون پیگیری.
  • نگه‌داشتن صورت مغایرت بدون امضای تهیه‌کننده و تأییدکننده.

پیشنهاد: مغایرت را هر ماه و در ۵ روز اول ماه بعد بگیرید. بستهٔ قالب‌های اکسل حسابداری یک قالب مغایرت‌گیری با تطبیق خودکار دارد.

آخرین بازبینی: ۲۴ شهریور ۱۴۰۵. این مقاله با تکیه بر تجربهٔ عملی در واحد مالی شرکت‌ها نوشته شده؛ برای تصمیم‌های حقوقی و مالیاتی با مشاور متخصص هم مشورت کنید.

آ
نویسنده آرش حسینی

تحلیلگر ارشد مالی و بنیان‌گذار حساب روشن

سال‌ها کار در واحد مالی شرکت‌های تولیدی؛ از ثبت سند و بستن حساب‌ها تا ساخت داشبوردهای مدیریتی و گزارش‌های هیئت‌مدیره.

دربارهٔ نویسنده
این مقاله مفید بود؟

مقاله‌های مرتبط

گزارش بعدی شما می‌تواند روشن‌تر باشد.

از یک ابزار درست شروع کنید، یا با ما مشورت کنید تا بهترین مسیر را برای واحد مالی شما پیدا کنیم.